Alle informatie door FvOv/VONKC op een rij
Al sinds de presentatie van het regeerakkoord van het kabinet is er bij vakbonden en in de samenleving veel onrust over de voornemens om de sociale zekerheid ingrijpend te hervormen. Het kabinet stelde voor om de AOW-leeftijd in de toekomst 1-op-1 te laten meestijgen met de levensverwachting in plaats van de afspraak die met bonden is gemaakt in het pensioenakkoord om voor ieder jaar langer leven 8 maanden later AOW te ontvangen. Dat plan is inmiddels, onder andere door druk vanuit vakbonden, van tafel.
Daarnaast is het kabinet van plan in te grijpen in de WW en de WIA, na een flinke versobering die in 2016 is ingegaan[1]. Onder druk van het door de vakcentrales FNV, CNV en VCP (waarbij de FvOv/VONKC is aangesloten) aan het kabinet gestelde ultimatum om de bezuinigingen op de sociale zekerheid en de AOW van tafel te halen, heeft het kabinet gezegd 'de plannen nu niet in deze vorm door te zetten, maar in gesprek te willen gaan over de invulling van de maatregelen.'
Er is daarmee nog steeds een politieke impasse (er is in het parlement geen meerderheid voor de voorgestelde bezuiniging op de sociale zekerheid en ook de vakbonden komen nog niet inhoudelijk aan tafel zolang de bezuiniging van 6,5 miljard boven de markt hangt). Daarom organiseren FNV en CNV deze regionale en sectorale acties:
- Amsterdam - op dinsdag 23 juni van 15:00 tot 18:00 uur
- Utrecht - op donderdag 25 juni van 12:00 tot 14:00 uur
- Groningen - op donderdag 25 juni van 17:00 tot 20:00 uur
- Eindhoven - op vrijdag 26 juni van 10:30 tot 13:00 uur
- Nijmegen - op zaterdag 27 juni van 11:00 tot 13:00 uur
- Rotterdam - op zaterdag 27 juni van 12:30 tot 16:00 uur.
Wat doet de FvOv?
De FvOv is lid van de VCP en betrokken bij de standpuntbepaling in deze vakcentrale. Daar brengt de FvOv zorgen over de grote versobering in, gecombineerd met de insteek dat de FvOv in principe altijd op basis van argumenten het overleg met andere partijen voert en ongemak voelt bij de bestaande impasse. De VCP heeft als standpunt dat het kabinet kiest voor (deze) bezuiniging, de VCP kiest daar niet voor. De argumenten die kabinet geeft over de houdbaarheid van de sociale zekerheid zijn niet waar: als %BNP zijn de uitgaven aan sociale zekerheid stabiel en WW en WIA zijn ruim te betalen uit de premies die binnenkomen.
De FvOv wil alle leden van de aangesloten verenigingen informeren over de politieke plannen, de gevolgen die dit kan hebben voor werknemers of mensen met een uitkering, en de discussie daarover.
Wil jij onder werktijd naar een manifestatie gaan? Je bent beschermd als staker!
Leden die zich zorgen maken willen we in staat stellen om naar de regionale manifestaties te gaan op 23 tot en met 27 juni. De FvOv heeft daarom op 12 juni samen met de andere onderwijsvakbonden de werkgevers in PO, VO, MBO en HBO een formele aanzegging gedaan die zorgt dat leden die onder werktijd naar de acties willen gaan en dit niet in overleg kunnen oplossen met hun leidinggevende, beschermd zijn als staker.
De oorspronkelijke kabinetsplannen op hoofdlijnen
De veranderingen in de WW
Het kabinet is nu voornemens om de duur van de WW te halveren naar maximaal een jaar, de voorwaarden voor instroom (de weken-eis) aan te scherpen en de opbouw te verminderen waardoor je langer gewerkt moet hebben om dezelfde WW-duur te halen als nu.
De veranderingen in het Dagloon
Het dagloon is het gemiddelde loon dat een werknemer per werkdag verdient en vormt de basis voor de berekening van uitkeringen en verlof in Nederland (bijvoorbeeld WW, WIA, Ziektewet, zwangerschapsverlof en zorgverlof). Er is een maximum dagloon afgesproken, waardoor mensen met hoge inkomens geen hoge uitkering krijgen.
- Het kabinet is van plan het huidige maximum dagloon (304,25 euro) met 20% te verlagen, waardoor iedereen die meer verdiende dan 1,3* modaal een lagere uitkering krijgt dan nu het geval is.
De veranderingen in de WIA
De WIA-uitkering is bedoeld voor mensen die langer dan twee jaar ziek zijn en daardoor niet (volledig) kunnen werken. De WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) biedt financiële ondersteuning aan werknemers die door ziekte of een beperking niet meer in hun eigen inkomen kunnen voorzien. Deze uitkering is beschikbaar voor mensen die langer dan twee jaar ziek zijn en niet (volledig) kunnen werken.
Er zijn twee hoofdtypen WIA-uitkeringen:
- WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsongeschikten): Voor mensen die tussen de 35% en 100% arbeidsongeschikt zijn. Dit kan tijdelijk zijn, en er is een kans op herstel. Gedurende het eerste deel van de uitkering is de hoogte gekoppeld aan het dagloon, daarna is die afhankelijk van het realiseren van de 'herverdiencapaciteit', en als dat niet lukt is de vervolguitkering vaak onder het sociaal minimum.
- IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): Voor mensen die 80% of meer arbeidsongeschikt zijn en weinig of geen kans op herstel hebben.
Om in aanmerking te komen voor een WIA-uitkering, moet je aan de volgende voorwaarden voldoen:
- Je bent langer dan twee jaar ziek of arbeidsongeschikt.
- Je bent voor 35% of meer arbeidsongeschikt. Dit betekent dat je nog maar 65% of minder van je oude loon kunt verdienen.
- Je was verzekerd voor de WIA op het moment dat je ziek werd, en je hebt een arbeidsovereenkomst bij een Nederlandse werkgever.
De WIA-uitkering is een belangrijk vangnet voor mensen die door ziekte of een beperking niet (volledig) kunnen werken. Het biedt financiële ondersteuning en helpt bij de re- integratie in het arbeidsproces. De WIA is gekoppeld aan de WW-duur en het WW-dagloon.
- Door de kabinetsplannen zal de WIA voor midden- en hogere inkomens lager worden (koppeling aan het WW-dagloon) en de vervolguitkering zal eerder ingaan (de WW- duur).
- De uitkering voor werknemers die voor meer dan 80% duurzaam arbeidsongeschikt zijn (de IVA-uitkering) die nu nog 75% van het dagloon is, wordt verlaagd naar 70% van het dagloon, net als voor werknemers die ook 80 tot 100% arbeidsongeschikt zijn, maar niet duurzaam.
De premieopbrengsten van de WW en WIA-fondsen blijft gelijk en daarmee vloeit het geld dat bespaard wordt, door vermindering van de 'dekking', in de schatkist. In de huidige situatie is dat ongeveer 10 miljard, wat door de kabinetsplannen hoger zal worden.
[1] Binnen de onderwijs cao's zijn de meeste versoberingen van 2016 gerepareerd voor werknemers, en bestaan er daarnaast aanvullende afspraken bij onder andere werkloosheid. De aanvullende regelingen die de FvOv met de andere bonden en werkgevers in het verleden heeft afgesproken worden niet direct geraakt door de plannen, maar komen hierdoor wel onder druk te staan.